بسم الله الرحمن الرحیم

تاریخ جاهلیت قسمت دوم: <جناب آقای یاسر اسماعیلی  منبع:http://www.hedaayat.blogfa.com/post-90.aspx

۸:وضعیت ازدواج و زنان در نزد عرب جاهلی :

به طور کلی دیدگاه مرد عرب جاهلی نسبت به زن تحقیر آمیز و منفی بود. آنها زن را ضعیف العقل و صرفاً ابزاری برای زایش و تولید مثل مردان جنگی می دانستند. لذا زن نازا را طرد می کردند و کنیز نیز نزد آنان ارزشی نداشت و مورد تعدّی جنسیّتی بوده و به این خصیصه معروف بود؛ اما اگر زنی پسر می آورد مقام و محبوبیت می یافت و با 10 پسر ممرد سعد العشیرة و زن نسبت السعد می شد؛ لذا حتی برخی قبایل مثل بنی تمیم دختران را زنده به گور می کردند و علت این امر هم ترس از اسارت زنان در جنگها و ننگ و عار دانستن آن برای ناموس خود، ترس از گرسنگی به علت قحطی ها، ترس از ابتلای آنها به برخی امراض خاص و ... بود.

ازدواج در نزد آنها هم انواع مختلفی داشت؛ صداق ازدواج با مهریه، خواستگاری و رسمیت عرفی خویشانوندی بود، ازدواج با اسیران و کنیزان که با صرف اسارت حاصل می شد، ازدواج با اماء که با نفس خرید آنها حاصل می شد، ازدواج با زن بابا یا خواهر زن، ازدواج شعار یا مبادله که با تعویض دختران یا کنیزان همراه بود، ازدواج رهط که ازدواج گروهی با یک نفر جهت تأمین مخارجش، ازدواج معاشقه ای ولو با زن همسردار، ازدواج استبضاع که مرده همسر، خود را خواستگار مردی قوی می نمود تا از او فرزندی قوی بیاورد و ازدواج مضادّه زن بیوه یا غیر بیوه جهت تأمین مخارج خود که عمدتاً در قالب زنا بود، از دیگر موارد این ازدواجهاست.

[1]  پژوهشی در سیره نبوی ص 284

تعدّد زوجات در نزد آنها تا یازده مورد می رسید که به علل شهوانی، تأمین معاش زن، اهداف سیاسی در ارتباط با سایر قبایل، ازدیاد فرزند، کثرت زنان جامعه و ... رخ می داد. آنان ازدواج با اقربا و نزدیکان قومی عشیره ای خصوصاً پسر عمو، دختر عمو را ترجیح می دادند، هر چند بعضاً به دلایل تقویت رابطه قبایل حلیف و هم پیمان ازدواجهایی بین آنها صورت می گرفت؛ از جمله شاخصه های ازدواج در عرب جاهلی، بکر بودن دختر، و لود بودن او و کفو بودن نسبی بوده است.

۹:نظام جنگی عرب جاهلی :

نظام قبیله مبتنی بر جنگ است و بدون آن زندگی ننگ است؛ در نظر آنان اگر دیگران را استضعاف نکنی خود ضعیف می شوی و لذا نام جنگهای خود را در زمره ایام العرب نهادند و اساساً تقویم خود را بر اساس همین جنگها و ایام العرب شکل می دادند. علت اصلی جنگ ها و اختلاف بر سر تصاحب منابع طبیعی و چاههای منطقه، کینه پردازی های مستمر آنان و خشونت ذاتی طبع آنان و حس خونخواهی قبیلگی، بزرگنمایی قبیلگی و یا قراردادهایی در هم پیمانی با یکی از قبایل طرفین جنگ بود. پیامد جنگهای مختلف آنان ایجاد حلف ها و قراردادهایی از سوی قبایل کوچک تر با قبایل قوی و یا اتحاد قبایل ضعیف و قوی شدن آنان، تأثیر ماههای حرام (رجب، ذی القعده، ذی الحجه و محرم) جهت استراحت و آرامش از جنگ در آنها و نیز جابجا کردن زمان این ماهها به برخی از ماههای دیگر تحت عنوان نسئ جهت تحلیل جنگ در ماههای حرام مطابق امیال خود می باشد.

در عقیده آنان فرد کشته شده روحش به شکل مرغی درآمده و دائماً فریاد انتقام بر سر قبیله خود می زند و چون قبیله قاتل هم تسلیم فرد قاتل را عاری برای خود می دانند، درگیری مقدّسی بین آنها شکل می گیرد.

۱۰:ویژگی های فرهنگی اخلاقی عصر جاهلی :

عرب جاهلی دارای صفات اخلاقی ذمیمه متعددی بود؛ قتل و غارت و روحیه تعدی و ظلم در آنان بسیار بالا بود و به طور کلی معتقد به الحق لِمَن غلب بودند، شرب خمر و شهوت رانی و انعکاس آن در اشعار خود، تبعیّت از رویه آباء و اجداد، افتخار به نسب و شرافت خانوادگی، سنت استلعاق فرزند و یا قطع رابطه با